Podium Babel

Over engelen, zondaars en schrijvers: lezing/boekpresentatie Jules Coenegracht
2024-12-15 11:00 - 13:00 (Europe/Paris) | Odasingel 90, Sittard, Nederland
Maastrichtenaar Jules Coenegracht publiceerde tot nu toe twee boeken: de verhalenbundel Engelen van Maastricht (2020) en het in januari van dit jaar verschenen Gezichten van zondaars, een roman uit het zuiden. Beide boeken spelen zich af in Maastricht. In zijn presentatie neemt Coenegracht ons mee in de wereld van engelen, zondaars en schrijvers. Aan de hand van een muzikaal voorbeeld vertelt de schrijver hoe het schrijfproces zich bij hem voltrekt. Daarna zal Jos van Cann hem interviewen over zijn werk.
In de verhalenbundel Engelen van Maastricht vraagt een engel: ‘Zijn engelen mannelijk of vrouwelijk?’ Degene aan wie die vraag gesteld wordt, krijgt de kans daar zelf een oordeel over te vellen. In een ander verhaal daalt de engel – die zo trots op de rotonde bij de ingang van Maastricht staat te pronken – van het voetstuk af om in een nabijgelegen parkeergarage dingen te doen die je niet van een engel verwacht.
In Gezichten van zondaars zet een activist zich in voor klimaat en diversiteit, onthult een journalist een corruptieschandaal en probeert een politieman een sekswerker te beschermen. Ze proberen het goede te doen, maar hoe zat het ook alweer met goede bedoelingen en de weg naar de hel? Motto van het boek: beter een zwakke zondaar dan een heilige in vroomheid verhard.
Over de spreker
Jules Coenegracht werd geboren in Maastricht. Na de middelbare school wilde hij macrobiotische boer en striptekenaar worden, maar beide ambities bleken te hoog gegrepen. Hij studeerde geschiedenis en documentatiewetenschappen en richtte een tekstbureau op. Lang schreef hij alleen teksten in opdracht van profit- en non-profitorganisaties. Als mensen hem vroegen ‘moet je niet eens een roman of zoiets schrijven’, antwoordde hij: ‘Ik heb geen boodschap om uit te dragen en geen trauma om te overwinnen.’ Maar op een gegeven moment begon hij naast zijn reguliere werk toch fictie te schrijven. Jules Coenegracht woonde een tijdje en Den Haag en is vaak in Amsterdam. Zijn vaste verblijfplaats is nu weer Maastricht, de stad van zijn voorouders.

Peter Hovens: Samenwereld: hoe het geloof in de politiek en het vertrouwen in de overheid terugkeren
2025-01-26 11:00 - 13:00
Het vertrouwen in de overheid is tanende. Bijna de helft van de Nederlanders vindt dat de overheid onvoldoende luistert naar de burgers en bijna 60% vindt dat de politiek onvoldoende opkomt voor mensen als zij (bron SCP, sept. 2024) De titel van de lezing verraadt dat Peter Hovens desondanks mogelijkheden ziet om dat vertrouwen te herstellen. Hij schreef er een boek over met dezelfde titel en dat eindigt dan ook met de zin: ‘Ik wens politieke partijen en individuele politici alle wijsheid en doorzettingskracht toe, want … politiek begint met luisteren en eindigt met het tonen van lef’.
Hovens boek verscheen vlak voor de val van het kabinet Rutte IV en werd lovend ontvangen. Voorzitter van de Raad voor het Openbaar Bestuur en commissaris van de Koning in de provincie Zeeland, Han Polman, zei er onder meer het volgende over: Het boek is beschrijvend en normatief. In zijn beschrijving geeft Peter Hovens een stevige en soms licht cynische kijk op het functioneren, het probleemoplossend vermogen van de overheid, het bestuur en de politiek. In de oplossingen geeft hij juist weer blijk van een bijna revolutionair optimistische kijk op het vermogen van de overheid om zichzelf te hervormen.’
In zijn lezing zal Peter Hovens ingaan op de vraag of de politieke ontwikkelingen sinds Rutte IV nog steeds reden zijn voor optimisme of dat dit optimisme inmiddels heeft plaatsgemaakt voor zorg. Hovens zal verder uitleggen wat hij bedoelt met het begrip SamenWereld, waarin de relatie tussen kiezer en gekozene enerzijds en de verbinding tussen de leefwereld van de burgers en de systeemwereld van de overheid anderzijds, centraal staan. Dat doet hij door stil te staan bij onderwerpen als de democratische rechtsorde, het huis van Thorbecke, volkssoevereiniteit, het belang van gemeenschappen en het gebrek aan probleemoplossend vermogen van de overheid. Kortom: veel onderwerpen waarover de gasten met de spreker in debat kunnen gaan.
Over de spreker:
Peter Hovens is bestuurskundige, gespecialiseerd in burgerparticipatie, en politiek adviseur. Daarnaast schrijft hij columns in dagbladen, verzorgt hij trainingen en geeft hij lezingen. Hij was wethouder in de gemeenten Schinnen, Beek en Meerssen. Momenteel is hij raadsgriffier in de gemeente Vaals.

Lezing/boekpresentatie Wim Peumans: De Maas. Het verhaal van een rivier.
2025-02-09 11:00 - 13:00
Een literaire biografie over een rivier. Wim Peumans waagde zich eraan. In zijn bijzondere boek ‘De Maas. Het verhaal van een rivier’ brengt hij het wonderlijk rijke verhaal van een rivier met vele levens: van bron tot monding, door Frankrijk, België en Nederland. De Maas, de rivier waar wij in het smalste stukje Nederland ook zo mee vertrouwd zijn, daar willen we toch meer over weten?
De bijna 1000 kilometer lange Maas is een bron van leven, met karakteristieke fauna en flora. Een landschapsbeeldbouwer, archeologische site, vereringsplaats, historisch kruispunt, politieke grens, economische slagader, militair-strategische as en muze voor kunstenaars. Millennialang zochten volkeren haar op en leerden ze om te gaan met de grillige Maasvloeden. Vandaag zijn miljoenen mensen afhankelijk van deze bijzondere waterloop voor hun drinkwater.
Via een ‘genuanceerde mix van nature writing, geschiedenis en wetenschap’ dompelt Wim Peumans de lezer onder in de natuurlijke en culturele leefwerelden van de rivier. De eerste biografie van de Maas is een meeslepende mozaïekvertelling over hoe plant, dier, mens en rivier innig met elkaar verweven zijn. Het boek is te koop bij Podium Babel in de pauze en na afloop van de lezing.
Over de spreker:
Wim Peumans (1984) is schrijver en antropoloog. Hij behaalde een doctoraat aan de KU Leuven en was verbonden aan de universiteiten van Kent en Witwatersrand. Hij schreef twee internationaal bekroonde academische boeken, waaronder Queer Muslims in Europe (2018). In 2019 verscheen van zijn hand de succesvolle politieke biografie Jan Peumans. Een zachte anarchist. De neerslag van zijn doctoraatsthesis voor een breed publiek, Habibi (2021), werd genomineerd voor de Vlaamse Diversity Award. Voor De Maas deed Wim drie jaar veldwerk en literatuuronderzoek. Hij woont in Kanne, de Belgisch-Limburgse voortuin van Maastricht. Zijn boek ‘De Maas. Het verhaal van een rivier’ (ISBN 9789022339619)
verscheen bij Mantea Standaard Uitgeverij.

Renée Römkens: Femicide. De paradox van (on)gewoon geweld.
2025-03-09 11:00 - 13:00
Gemiddeld wordt er elke acht dagen in Nederland een vrouw vermoord (bron: Atria, september 2024). Een verbijsterende vaststelling. Geen wonder dat de laatse jaren de belangstelling voor geweld tegen vrouwen enorm is toegenomen. Wat weten we over femicide, over gendergerelateerd geweld? En wat is de betekenis van gender in relatie tot geweld tegen vrouwen? We stellen het bijzonder op prijs dat Renéee Römkens, emeritus hoogleraar Gendergerelateerd geweld Universiteit van Amsterdam, hierover met de gasten van Podium Babel in gesprek gaat op 9 maart a.s. Femicide is immers een onderwerp dat – zeker in het licht van internationale vrouwendag- onze aandacht meer dan verdient!
Achtergrond
Geweld tegen vrouwen is van smoezelig en schaamtevol privéprobleem inmiddels in beeld als een maatschappelijk probleem van epidemische proporties dat in velerlei vormen in alle lagen van de bevolking voorkomt. Ook wetenschappelijk onderzoek heeft aan die omslag en aan het groeiend besef van de complexiteit bijgedragen.
Paradox
In haar lezing zal Renée Römkens onder meer aandacht besteden aan de paradox tussen enerzijds de toenemende emancipatie van vrouwen en de erkenning van geweld tegen vrouwen als schending van internationale mensenrechten en anderzijds de hardnekkigheid en toenemende misogynie die zich in het bijzonder manifesteert in de sociale media. Ook zal ze ingaan op de vraag wat nodig is om degenen die het meeste risico lopen slachtoffer van geweld te worden (vrouwen en kinderen) beter te beschermen.
Over de spreker
Renée Römkens (Kerkrade 1953) studeerde criminologie aan de Radboud Universiteit Nijmegen en promoveerde in 1992 cum laude aan de Universiteit van Amsterdam op het proefschrift ‘Gewoon geweld? Omvang, aard, achtergronden en gevolgen van geweld tegen vrouwen in heteroseksuele relaties’. Dit onderzoek was het eerste onderzoek in zijn soort in Europa. Zij was als hoogleraar verbonden aan de universiteiten van Tilbug en Amsterdam. Ook was zij een aantal jaren directeur van Atria, Nationaal Instituut op het gebied van gender, gelijkheid en vrouwengeschiedenis. Ofschoon inmiddels met emiritaat, houdt Renée zich tot op de dag van vandaag bezig met ‘haar thema’ als onderzoeker, hoogleraar, schrijver en adviseur (o.a. voor de Verenigde Naties). In 2023 stelde zij samen met Anja Meulenbeld en Tessel ten Zweege de essaybundel Voorbij de Verbijstering samen (Marizel Pers). Het boek analyseert o.a. de publieke respons op openbaringen over seksueel geweld, zoals het schandaal bij The Voice of Holland.

Lezing Dieneke Gartner-Grijpma: Le Deuxième sexe: na 75 jaar nog steeds actueel --> helaas geannuleerd
2025-03-23 11:00 - 13:00
Deze lezing is geannuleerd vanwege ziekte van de spreker.
in overleg met Mw Grijpma zal haar presentatie op een later moment opnieuw gepland worden.

Klimaat- en milieuactivisme in Limburg: wat beweegt de actievoerders?
2025-04-06 11:00 - 13:00
Met grote regelmaat zien we op het journaal reportages over acties van klimaat- en milieuactivisten ergens in Nederland of daarbuiten. Voor velen is het klimaat immers een punt van grote zorg. Hoe laten we onze planeet achter voor onze klein- en achterkleinkinderen? Is onze wereld nog wel leefbaar op den duur? Daarom bij Podium Babel op 6 april a.s. aandacht voor de vraag hoe het staat met de acties en de actiebereidheid hier in Limburg. We praten erover met drie Limburgse leden van Extinction Rebellion en Milieudefensie.
Extinction Rebellion wordt vooral geassocieerd met wegversperringen en de bijbehorende plak-acties (op het asfalt). Deze krijgen veel aandacht in de media. De organisatie doet echter veel meer. Inmiddels is zij actief in 89 landen. De ‘rebellen’ zijn meestal heel gewone mensen van alle leeftijden, uit diverse lagen van de bevolking, die zich zorgen maken over klimaatverandering en allerlei vormen van milieuschade. Ze zijn bang dat de aarde onherstelbaar beschadigd wordt als we niet snel ingrijpen.
Hun ongerustheid en woede over het uitblijven van adequate maatregelen verbindt de ’rebellen’. Door samen actie te voeren maakt het gevoel van machteloosheid plaats voor hoop. Zij proberen hun zorgen onder de aandacht te brengen van de samenleving en milieuthema’s op de kaart te zetten bij overheden en bedrijven. Hun acties zijn veelzijdig, creatief, publieksvriendelijk of juist verstorend, maar altijd geweldloos.
Actief in Limburg
Extinction Rebellion is ook actief in Limburg. Groepen zijn lokaal of op een andere basis georganiseerd (jongeren, beroepsgroepen, klimaatrechtvaardigheid). Leden bepalen zelf bij welke acties ze aansluiten en hoeveel energie ze daarin steken. Bij acties tegen situaties die het milieu, de volksgezondheid of de biodiversiteit bedreigen, werk ER vaak samen met andere organisaties, zoals Milieudefensie.
Over de sprekers
De sprekers op 6 april zijn: Paula Wielders, Indra Steens en Monique Wijnen. Ze zijn lid van Extinction Rebellion en van Milieudefensie. Zij vertellen u graag meer over deze actiegroepen en gaan met u in gesprek over de acties in de regio en ook over hun persoonlijke motivatie en inzet. Het wordt een interessante ochtend met aandacht voor bekende maar zeker ook minder bekende acties en initiatieven.

In de Storm: een interactieve lezing op zoek naar hulpbronnen in roerige tijden
2025-04-24 19:30 - 21:30
Zitten we midden in een storm? Alles in ons en rondom ons is immers in beweging. In een storm zijn we angstig en hebben we de neiging om ons te beschermen tegen de destructieve gevolgen van dit natuurgeweld. Het liefst trekken we ons terug en worden we voorzichtig. Of het nu gaat om de wereldpolitiek of het samenzijn met anderen: de storm is voelbaar. De storm als metafoor voor de tijd waar we nu in zitten. Tijdens de lezing gaan we samen met docent-onderzoekers Milotte Hamer en Matthias Deleu op zoek naar helpende bronnen.
In hun lezing belichten Milotte Hamer en Matthias Deleu vanuit verschillende (filosofische) perspectieven (Harry Kunnenman, Andries Baart, Hartmut Rosa, Eva Meijer, Donald Schön, Hannah Arendt) de impact van deze roerige tijden en op interactieve wijze verkennen ze wat helpend kan zijn in de storm. Hoe zijn we als sociale wezens weerbaar? Hoe pogen we elkaar niet te verliezen? Wat leren we van troost? Wat kunnen we met macht….?
Over de sprekers
Milotte Hamer is docent-onderzoeker aan Zuyd Hogeschool, bij de Academie voor Sociaal Werk en het Lectoraat Sociale Integratie. Daarnaast is ze betrokken bij Stichting Presentie (Kennisinstituut voor relationele zorg in Utrecht). Milotte is haar loopbaan gestart als jeugdwerker en heeft sindsdien binnen verschillende zorgorganisaties gewerkt. Het gedachtegoed van Presentie heeft gedurende haar loopbaan een waardevolle plek ingenomen. Met een achtergrond in zorgethiek richt haar aandacht zich op thema’s als relationeel werken, de mens als verstrengeld geheel en de betekenis van troost.
Matthias Deleu is docent- Onderzoeker bij Zuyd Hogeschool en mede- initiatiefnemer van Waardenwerk Limburg in alliantie met waardenwerk (https://waardenwerk.nl/). Daarnaast is Matthias Deleu voorzitter van GroenLinks e.o. Sittard- Geleen en de stichting Sportmotief. In zijn loopbaan is hij begonnen als dramatherapeut en bezig geweest met vraagstukken zoals kwetsbaarheid, trauma en veerkracht waarin hij o.a. samenwerkte in Srebrenica en Bosnië & Herzegovina. Met een master in Ethiek en Mensenrechten is Matthias zich gaan verbinden aan vraagstukken als sociale rechtvaardigheid, waarin goed en ‘deugddoend’ leven centraal staan.

(Vlaamse) Trendwatcher Herman Konings: ‘WIEDENTITEIT’oftewel: hoe verhouden we ons tot de wereld van morgen?
2025-05-04 11:00 - 13:00
‘Wiedentiteit‘ is de cryptische titel van Herman Konings’ laatste boek. Konings, veranderingspsycholoog van opleiding en bovendien een zeer boeiende verteller, neemt zijn toehoorders op speelse en uitdagende wijze mee op een ‘reis door de wereld van trends en toekomstverwachtingen’. Hij noemt zichzelf ook wel een ‘onwaarheidverteller’, die daardoor juist de waarheid vertelt. In het boek en in deze lezing stelt hij de vraag: wat is onze identiteit en hoe verhouden we ons tot elkaar? Hoe kunnen we het leven en werk vormgeven in de wereld van morgen, die ons zal dwingen – want dat staat vast – anders te denken, innovatiever en creatiever te zijn.
Context
Meer dan 50 conflicten in de wereld, koopkrachtverval, toenemende polarisatie, overrompelende artificiële intelligentie, de ‘war on drugs’, een pandemie van mentaal onvermogen (bij jongeren), klimaatontwrichting … veroorzaken een aardverschuiving. Maar, wat zal gebeuren na wat is gebeurd? Verantwoorde en hanteerbare voorspellingen maken over hoe mensen door wereldomvattende crises zullen veranderen, is een missie met mitsen en maren. Dàt we (in meer of mindere mate) zullen veranderen, staat wel vast. Historici, psychologen en sociologen hebben daar weinig illusies over. Ernstige crises hebben er altijd voor gezorgd dat allerlei maatschappelijke trends en marktontwikkelingen aanzienlijk versneld werden.
Een nieuw venster met mogelijkheden kondigt zich aan, en Herman Konings ‘beschikt over sleutels om enkele luiken te openen en op een verteerbare wijze nieuwe inzichten en scenario’s te delen over veranderend gedrag van mensen in een veranderende context van gemeenschappen, generaties en technologie’. Deze thema’s en Konings’ welsprekendheid staan garant voor een boeiende belevenis op deze ochtend.
Over de spreker
Herman Konings (1964) is afgestudeerd in de Theoretsiche Psychologie aan de KU in Leuven. Hij is beheerder van het Antwerpse trend- en toekomstonderzoeksbureau Pocket Marketing/n Xt en auteur van verschillende boeken. Als trendanalist en veranderingspsycholoog geeft hij regelmatig lezingen en workshops. Hij is een onvervalste verhalenverteller en heeft een diepgaand begrip van de impact van mondiale crises op de menselijke geest en de samenleving. Door zijn unieke perspectief heeft hij een onmiskenbare invloed op de manier waarop we denken over beschavingsprocessen en consumentengedrag.
Andere boeken va zijn hand o.a.: De Stand des tijds (2007), Latte Machiato (2010), Sub Rosa (2011), De tafel van 7 (2013), Futures (2015), We, myself and A.I.(2018), Gap the mind (2021).

Lezing Monique Quint: kan wegens ziekte van de spreker niet doorgaan.
2025-05-25 11:00 - 13:00
Houd svp onze website in de gaten.

Wonen, zorg, welzijn: kan ik zélf de regie nemen?
2025-06-04 19:30 - 21:30
Hoe wil ik wonen, nu en later? Wat vind ik echt belangrijk? Wat kan ik zelf daaraan doen? In onze snel vergrijzende samenleving, zijn dit vragen die steeds meer mensen zichzelf stellen. Het lijkt erop dat een groeiende groep liever niet alleen wil wonen en – samen met anderen – zou willen kiezen voor een alternatieve vorm. Maar welke mogelijkheden zijn er en hoe hoe pak je dat aan? Ervaringsdeskundigen Stephan Mausen en Jos Jansen komen erover vertellen bij Podium Babel.
Vroeger waren er bejaardenhuizen voor 65-plussers. Die oplossing is echter niet meer van deze tijd. Nu willen mensen liefst zo lang mogelijk thuis, in hun eigen (sociale) omgeving blijven wonen. Maar, we worden steeds ouder, het aantal alleenwonenden groeit, (thuis)zorgkosten rijzen de pan uit en mantelzorgers zijn vaak overbelast of niet beschikbaar. Het is ook zo dat veel ouderen in (te) grote huizen wonen en best iets anders zouden willen, liefst samen met gelijkgestemden. Naast de behoefte aan meer gezamenlijkheid, is er ook vraag naar meer betaalbare woningen, eventueel in combinatie met zorg.
Een manier om de regie in eigen hand te nemen is Collectief Particulier Opdrachtgeverschap (CPO). Via deze constructie kiezen meerdere individuen of stellen er bewust voor om met elkaar te wonen. Als collectief realiseren ze van A tot Z het bouwproject zelf, waarbij aandacht is voor zowel wonen als welzijn. De verschillende huishoudens beschikken over een zelfstandige wooneenheid, terwijl zij gemeenschappelijke voorzieningen en ruimten met elkaar delen.
Een voorbeeld van zo’n woonproject is VVE Hoeve Abshof in Munstergeleen. Het is een woongemeenschap van 12 mannen en vrouwen, verdeeld over 8 woningen en gemeenschappelijke ruimten, die 5 jaar is geleden opgericht. Het is één van de eerste woongemeenschappen in Sittard-Geleen die vanuit particulier initiatief zijn ontstaan.
Op 4 juni a.s. gaan twee ervaringsdeskundigen bij Podium Babel met de gasten in gesprek over de vraag of ‘gemeenschappelijk wonen’ een (van de) oplossing(en) kan zijn voor het woningvraagstuk en wat is de meerwaarde is voor bewoners en samenleving. Kortom: een actueel vraagstuk onder de loep. Laat u inspireren!
Over de sprekers
Jos Jansen (foto links) is mede-initiatiefnemer en bewoner van Hoeve Abshof , een gemeenschappelijk woonproject in Munstergeleen. Hij zal als ervaringsdeskundige over dit project vertellen. Jos is voorzitter van de VVE en hij zal spreken over de voor- en nadelen van deze vorm van wonen. Ook zal hij het publiek wat praktische tips meegeven.
Stephan Mausen is bestuurslid van Kilamanjaro-wonen te Eindhoven. Deze stichting geeft voorlichting aan mensen die samen op een andere manier oud willen worden. Daarnaast is Stephan procesbegeleider bij Wijontwikkelensamen. Hier begeleidt hij al meer dan 25 jaar CPO-projecten. Daarnaast werkt hij op de Universiteit van Eindhoven, waar hij wetenschappelijk onderzoek doet naar CPO-projecten.

Björn Oostra, hoofdredacteur De Limburger: Nepnieuws: een bedreiging voor onze democratie én een kans voor de journalistiek
2025-06-29 11:00 - 13:00
Het maken en verspreiden van nepnieuws raakt onze democratische samenleving in de kern: de verspreiding van onjuiste of gemanipuleerde informatie kan leiden tot paniek, verwarring en zelfs fysiek geweld. Met kunstmatige intelligentie vervaardigde berichten en beelden wordt de publieke opinie misleid en worden zelfs verkiezingen beïnvloed. Björn Oostra, hoofdredacteur van De Limburger, komt erover vertellen en laat zien hoe zijn krant de strijd aanbindt tegen nepnieuws en wat hij doet om het vertrouwen in de journalistiek te versterken.
Een bijzonder voorbeeld van georganiseerde desinformatie is de manier waarop Rusland via trollenfabrieken probeerde de Amerikaanse verkiezingen te beïnvloeden. De Internet Research Agency (IRA), een in Sint-Petersburg gevestigd bedrijf dat wordt gelinkt aan het Kremlin, speelde een cruciale rol in het verspreiden van misleidende informatie tijdens de Amerikaanse presidentsverkiezingen van 2016 en 2020.
De IRA gebruikte duizenden nepaccounts op sociale mediaplatforms zoals Facebook, Twitter en Instagram om politieke verdeeldheid te zaaien. Zo werden er nepnieuwsartikelen verspreid die Hillary Clinton in een kwaad daglicht stelden, terwijl Donald Trump juist positief werd neergezet. Russische trollen creëerden en beheerden pagina’s gericht op specifieke doelgroepen, zoals Black Lives Matter-aanhangers of conservatieve christenen, om polarisatie te versterken. Dit leidde ertoe dat miljoenen Amerikanen misleidende of volledig verzonnen berichten als waar aannamen en hun stemgedrag mogelijk beïnvloed werd.
Daarnaast maakten Russische trollen gebruik van bots om hashtags als #MAGA en #CrookedHillary viraal te laten gaan. De Amerikaanse inlichtingendiensten concludeerden in meerdere rapporten dat deze desinformatiecampagnes erop gericht waren het vertrouwen in de democratische instellingen te ondermijnen en de politieke chaos te vergroten.
Maar, nepnieuws biedt ook kansen. Voor de onafhankelijke journalistiek. Waar op social media steeds vaker onzinberichten verschijnen die niet van echt zijn te onderscheiden, kunnen kranten als De Limburger het verschil maken. Artikelen van kwaliteitsmedia moeten een soort keurmerk krijgen: wat u leest, hoort of ziet is gemaakt door een onafhankelijke journalist die zijn werk naar eer en geweten doet. Dit bericht kunt u vertrouwen! De journalistiek heeft niet alleen een belangrijke taak, maar ook een enorme verantwoordelijkheid. Wij moeten er alles aan doen dat wat u leest ook klopt, wij moeten er kortom voor zorgen dat u ons kunt vertrouwen. En vrij naar wijlen minister Ien Dales: een beetje vertrouwen bestaat niet.
Over de spreker:
Bjorn Oostra (52) is sinds 2020 hoofdredacteur van De Limburger. Daarvoor was hij adjunct-hoofdredacteur en chef van de nieuwsdienst en de onderzoeksredactie. Oostra begon zijn carrière in 1996 als verslaggever van De Limburger op de regioredactie in Roermond.

Lezing Marcia Luyten: Democratie in de gevarenzone?
2025-09-07 11:30 - 13:30
Podium Babel start het najaarsseizoen met een geweldige ‘binnenkomer’: we verwelkomen Marcia Luyten, journalist, columnist, presentator. Zij komt spreken over ‘de worsteling van onze democratie’, naar aanleiding van haar laatste boek Kiezen voor democratie (2024). We mogen in oktober weer naar de stembus en er staat nogal wat op het spel. We kennen Marcia als een scherpe analyticus en begenadigd schrijver (o.a. Het geluk van Limburg, 2015). Wie haar laatste boek gelezen heeft, weet dat ze haarfijn kan uitleggen in welke gevarenzone we beland zijn.
Haar waarschuwing is duidelijk: we bewegen ons in een landschap waar ‘burgers zichzelf en elkaar verliezen in absurditeit en kwaadaardige complotten. Waar woorden het omgekeerde betekenen, waar verkiezingen leiden tot regeringen die geen vrije verkiezingen meer willen, geen vrije pers, maar waarin de meerderheid van de burgers snakt naar veiligheid, zekerheid en een redelijk gesprek’. Hoe kunnen we elkaar weer naderen? Kunnen we het tij keren en overtuigd kiezen voor democratie? En, hoe kunnen we haar met z’n allen beter bewapen tegen de ‘megaversterker’ van het populisme, de ‘manipulerende algoritmes’ van sociale media en de ‘scorebordjournalistiek’? Wat is daarvoor nodig?
Kom op 7 september naar Podium Babel en ga in gesprek met Marcia Luyten. Het belooft een interessante ochtend te worden. Meld je aan via www.podiumbabel.nl en wees er snel bij. We verwachten veel belangstellenden.
Over de spreker
Marcia Luyten (Wijnandsrade, 1971) is schrijver, publicist en presentator. Ze studeerde Bedrijfseconomie en Cultuur- en Wetenschapsstudies aan de Universiteit Maastricht. Daarna volgde ze het diplomatenklasje en werkte ze twee jaar voor het ministerie van Buitenlandse Zaken. Ze werd journalist bij de Volkskrant en werkte in Rwanda en Oeganda als correspondent voor onder meer Het Parool, NRC Handelsblad, Elsevier en de NOS. In 2012 volgde ze Peter van Ingen op als VPRO-presentator van het tv-programma Buitenhof. Tegenwoordig is ze o.a. columnist bij De Volkskrant en prezentator van Het oog op morgen.
Marcia schreef diverse boeken, waaronder Het geluk van Limburg (2015) waarmee ze de Brusseprijs won voor beste journalistieke boek. In 2021 verscheen haar – inmiddels verfilmde – biografie van koningin Maxima, Moederland en in 2023 publiceerde ze Democratie is niet voor bange mensen. Kiezen voor Democratie verscheen in november 2024.

Boekpresentatie Cyrille Offermans: 'Waarom ik moest liegen tegen mijn demente moeder'
2025-09-21 11:00 - 13:00
Op 21 september, Wereld-Alzheimerdag, presenteert de Sittardse schrijver, essayist en criticus Cyrille Offermans de geactualiseerde versie van zijn boek ‘Waarom ik moest liegen tegen mijn demente moeder‘. Het is tegelijk een persoonlijk verslag en een verdiepende verkenning van dementie als volksziekte. Offermans zal bij Podium Babel vertellen over zijn boek, enkele fragmenten voorlezen en zeker ook in gesprek gaan met zijn publiek.
Het boek verscheen op 5 juni jl en het thema is actueler dan ooit. Ofschoon er geregeld signalen zijn dat het wetenschappelijk onderzoek naar deze ziekte vordert, is voorlopig nog geen genezing mogelijk. Wat we wél hebben, is indringende ervaringskennis die tot uiting komt in literatuur, toneel en films. Er is waarschijnlijk geen familie te vinden die niet met deze ziekte wordt geconfronteerd.
In zijn boek beschrijft Offermans ‘met een precisie die liefde verraadt’ de lotgevallen van zijn demente moeder: ‘hoe het begon met vergeetachtigheid en wantrouwen, hoe moeilijk het is erop te reageren, hoe opname onvermijdelijk werd, hoe haar binnenwereld volledig desintegreerde’. De NRC is er lovend over en noemt het ‘een juweeltje, tegelijk persoonlijk en het particuliere overstijgend’. De Volkskrant noemt het boek ‘zowel slapstickachtig als hartbrekend’ en de critus roemt Offermans’ ‘elegante pen en fijnzinnige observaties’.
Over de schrijver:
Cyrille Offermans (Sittard, 1945) is schrijver, essayist en criticus. Hij publiceerde dertig boeken, onder meer een monografie over Paul Klee, een boek over het tekenwerk van Lucebert, de roman Dood van een leraar, drie jeugdromans, toneel, vele essaybundels en journaals. Zijn werk werd diverse malen bekroond; voor Een iets beschuttere plek misschien (2018) werd hem de driejaarlijkse essayprijs van de Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal en Letteren toegekend. Recent publiceerde hij Een koord boven de afgrond (2024) en Thomas Bernhard. Een beschadigd leven (2024).

Hans Laudy: Hedendaagse architectuur in Sittard-Geleen: verrassend bijzonder!
2025-09-28 11:00 - 13:00
Vaak zijn juweeltjes in de eigen woonomgeving relatief onbekend. Hoe leuk is het om anders te kijken naar gebouwen in je eigen stad? Op zondag 28 september a.s. neemt Hans Laudy ons mee op ontdekkingstocht en staat hij stil bij de hedendaagse architectuur in Sittard- Geleen.
Hedendaagse architectuur is de architectuur van de 21e eeuw. De gebouwen uit deze periode variëren enorm. Het gaat om nieuwe, vaak spectaculaire architectuur en om de herbestemming van tot voor kort verwaarloosde gebouwen of locaties. Ook in Sittard-Geleen vinden we een aantal voorbeelden hiervan. De stedenbouwkundige visie ‘Zitterd Revisited’, van architect en stedenbouwkundige Jo Coenen, is een belangrijk uitgangspunt. Het is interessant om wat meer te weten over de achterliggende zienswijze van de verschillende architecten. Tijdens
Hans Laudy gaat in zijn lezing niet in op de vraag of een gebouw mooi of lelijk is, want dat is uiteraard een kwestie van smaak. We gaan kijken naar veel verschillende gebouwen en bouwstijlen. Ook zal hij uitleggen wat het verschil is tussen moderne en hedendaagse architectuur.
Over de spreker
Hans Laudy (1949) is in 1974 afgestudeerd aan de Technische Hochschule Aachen als bouwkundig ingenieur, specialisatie architectuur. Hij heeft het vak echter nooit uitgeoefend en is werkzaam geweest bij de gemeentelijke overheid en in de woningcorporatiewereld. Hij is een liefhebber van hedendaagse architectuur en kan er heel boeiend over vertellen.
Afbeelding: gebouw Rabobank, ontwerp van architect Francine Houben.

De lezing van Stefanie Steinhauer-Ramachers (Hoes veur ‘t Limburgs) wordt verplaatst naar het voorjaar van 2026.
2025-10-12 11:00 - 13:00
De lezing van Stefanie Steinhauer-Ramachers, verbonden aan het Hoes veur ’t Limburgs, over de status van het Limburgs en de ambities van de provincie met betrekking tot (het behoud van) onze taal, wordt verplaast naar het voorjaar van 2026. Nadere infomatie volgt zo snel mogelijk via onze Nieuwsbrief en website

Het Hoes veur ’t Limburgs (actief sinds 2023) is hét kennis- en expertisecentrum voor de Limburgse taal. Het is opgericht om het Limburgs als regionale taal te behouden. Het fungeert inmiddels als ‘een spin in het web’ binnen het Limburgse culturele en maatschappelijke veld. Het is een actieve pleitbezorger van meertaligheid en het gebruik van het Limburgs in alle domeinen van de samenleving. Het Hoes ontwikkelt o.a. (educatieve) producten over en in de Limburgse taal, voorziet instanties van advies over bijvoorbeeld taalbeleid en begeleidt hen ook bij de implementatie van beleid.
In haar presentatie geeft Stefanie aan wat de vertrekpunten zijn voor het beleid van het Hoes en licht ze de programmalijnen met name binnen kinderopvang en onderwijs toe. Ze legt uit waarom de focus vooral ligt op deze doelgroepen. Ook zal ze laten zien welke vruchten deze aanpak langzaam maar zeker afwerpt.
Over de spreker
Stefanie Steinhauer-Ramachers (Stein, 1987) is sinds oktober 2024 als taalkundige verbonden aan ’t Hoes veur ’t Limburgs (www.hoesveurtlimburgs.nl). Daarvoor werkte ze 13 jaar aan de Radboud Universiteit als docent, onderzoeker en lerarenopleider. Ze studeerde Duits en Taalwetenschappen en promoveerde in 2018 op een onderzoek naar de taalverwerving (het herkennen en interpreteren van Limburgse tonen) van kinderen in de omgeving van Roermond. Vorig jaar besloot ze de overstap te maken naar haar huidige functie. Met één voet in de alledaagse praktijk van taalgebruik binnen onze provincie en één voet in de wetenschap zet zij zich samen met haar collega’s in voor het normaliseren en stimuleren van het Limburgs. Op naar een provincie waarin meertaligheid – inclusief het Limburgs – als kracht wordt gezien!

Bart Jungmann: Luik, een liefdesverklaring
2025-10-26 11:00 - 13:00
Hoe begint een man aan zijn pensioengerechtigde leven? Hij pakt zijn boeltje, laat huis en haard voor een halfjaartje achter en vestigt zich in Luik. Dat deed Bart Jungmann, journalist van o.a. De Volkskrant. En daar bleef het niet bij: hij schreef er een boek over. Daarover komt hij vertellen bij Podium Babel in Sittard op 26 oktober a.s.

Voor de meesten is Luik een stad om hard doorheen te rijden, een geluidswal van flatgebouwen en uitgerookte smeerpijpen. Maar smoezeligheid en schoonheid gaan moeiteloos samen in Luik. En je vindt er de beste bal gehakt ter wereld. Bart Jungmann pelt alle vooroordelen af en ontdekt een stad met een roemrijk verleden en een heden dat hoop geeft op de toekomst. Een portret van een van de leukste steden van België. En wie weet, na deze lezing besluit ook jij dat deze stad zeker een bezoekje waard is!
Over de spreker:
Bart Jungmann was redacteur van wielertijdschrift De Muur en journalist voor de Volkskrant, waar hij schreef over een veelheid van onderwerpen. Van hem verscheen in 2001 ‘Langs het ravijn’, de veelgeprezen biografie van oud-wielrenner Johan van der Velde. Daarnaast schreef hij nog verschillende andere boeken, waaronder ‘Keizer’, een hommage aan voetballer Piet Keizer (samen met Jaap Visser) en ‘Jean, het opzienbarende leven van De Neel’.

Ad van Iterson: Norbert Elias en zijn Amsterdamse kring: verslag van een ooggetuige
2025-11-09 11:00 - 13:00
Weinig denkers hebben zo’n grote invloed gehad op het denken over de samenleving als Norbert Elias. In zijn magnum Opus ‘Über den Prozess der Zivilisation’, analyseert de Duitse socioloog hoe de mens zich vanaf de middeleeuwen steeds meer begon te spiegelen aan de gedragsvormen van de (hof)elite. Elias wordt beschouwd als een van de invloedrijkste sociologen van de twintigste eeuw (Wikipedia). De laatste jaren van zijn leven bracht hij door in Amsterdam. In 1984 was Ad van Iterson zes maanden lang zijn persoonlijk assistent. In zijn memoir ‘J.J. Viottastraat 13. Norbert Elias en zijn Amsterdamse kring.’ beschrijft hij deze periode. Het is een pakkende vertelling, waarin de schrijver verhaalt over zijn ervaringen van de eerste tot de laatste dag als assistent van deze hoogbejaarde socioloog. Ad van Iterson zal bij Podium Babel vertellen over zijn boek en voor belangstellenden is het, gesigneerd en wel, te koop. Uiteraard is er ook ruimte om van gedachten te wisselen over het werk en de betekenis van Elias.
Elias (1897-1990) is geboren in Breslau, Pruisen, maar vluchtte na de machtsovername van de nazi’s in 1933 naar Parijs en vervolgens naar Engeland. Zijn meesterwerk Über den Prozess der Zivilisation werd in 1939 gepubliceerd, maar zou hem pas dertig jaar later beroemd maken. Menno ter Braak las het boek en wijdde er een lovende beschouwing aan. Dankzij hem werd Elias’ werk in Nederland onder de aandacht gebracht. In 1969 gaf Elias wekelijks een lezing aan de Universiteit van Amsterdam, waar menig prominent intellectueel op afkwam. Professor Joop Goudsblom werd een enthousiast promotor van Elias’ werk. Hij bood hem de bovenwoning van zijn huis in de J.J. Viottastraat aan. Daar vervulde Ad van Iterson een half jaar de rol van assistent. Hij noteerde alles wat de slechtziende Elias hem dicteerde, maar ook wat hij vertelde over zijn bewogen leven en zijn visie op actuele kwesties. De werkkamer van Elias bevond zich recht boven de studeerkamer van Goudsblom, die op zijn bureau de buste van zijn leidsman had neergezet. Hun vader-zoonverhouding en de vrouwen in hun leven staan centraal in J.J. Viottastaat 13. Norbert Elias en zijn Amsterdamse kring.
Over de spreker:
Ad van Iterson (Maastricht, 1952) is socioloog en schrijver. Schrijver van verhalen, romans, recensies, toneel, gedichten, columns (tot nu toe ongeveer 2500 in De Limburger), gelegenheidsproza en wetenschappelijke artikelen. Als socioloog is hij gevormd in de Amsterdamse Goudsblom/Elias-school. Hij was redacteur van studentenweekblad Propria Cures (van 1979 tot 1982) en recensent van Vrij Nederland. In 1984 was hij een half jaar persoonlijk assistent van professor Norbert Elias. Over die tijd in de hoofdstad handelt zijn memoir J.J. Viottastraat 13. Norbert Elias en zijn Amsterdamse kring. Na zijn Amsterdamse periode kwam Van Iterson terug naar zijn geboortestad. Tot 2027 was hij werkzaam als hoofddocent Organisatiesociologie aan de faculteit Bedrijfskunde en Economie van de universiteit van Maastricht.
Typisch Van Iterson
Van Itersons boek is goed ontvangen. Ben van Melick, schrijver en criticus, noemt J.J. Viottastaat 13 ‘een typische Van Iterson-publicatie’. ‘In een a-chronologische verhaalsetting waar feit en beleving dicht bij elkaar liggen, vertelt Van Iterson over de geschiedenis van Elias, over zijn schrijverschap, doet hij op speelse manier uit de doeken wat sociologie is en waar diens befaamde ‘Zivilisationsprozess’ voor staat. In één adem portretteert hij relativerend-spottend die Amsterdamse progressieve inner circle rond de krakkemikkige Elias en strooit hij met vele persoonlijke intermezzi betreffend het personage Van Iterson zelf. Alles even informatief als onderhoudend’. Van Melick noemt Van Iterson als een ‘sociologisch schrijver’: hij brengt sociologie (participerende observatie) en literatuur bij elkaar. Een bijzondere literaire beleving.

Jo Schoormans: Samen op eigen kracht: de geschiedenis van de beweging(en) van katholieke werkende jongeren.
2025-11-23 11:00 - 13:00
Zelf nadenken over je leef- en werksituatie. Als meisje niet hoeven accepteren dat je werkgever je betast als je naar de wc wilt. Niet ‘ja en amen’ moeten zeggen als anderen over jou beslissen. Voor veel werkende jongeren was dit in de jaren 1946-1980 niet vanzelfsprekend. In de van oorsprong katholieke bewegingen van, voor en door werkende jongeren konden zij het van elkaar leren. Wat was de betekenis van deze bewegingen en welke rol speelden zij bij de emancipatie van de werkende jeugd? Jo Schoormans schreef er een boek over met de titel: Samen op eigen kracht. Herinneringen aan de bewegingen van werkende jongeren in Limburg in de jaren 1946-1990. Bij Podium Babel komt hij erover vertellen. Voor deze lezing is de toegang gratis!
De (Vrouwelijke) Katholieke Arbeidersjeugd (V)KAJ) en de Katholieke Werkende Jongeren (KWJ), zoals de beweging achtereenvolgens heette, waren méér dan louter gezelligheidsverenigingen. Aanvankelijk gestart als culturele vereniging, veranderde het karakter al gauw en werden het belangenorganisaties voor de werkende jeugd. Later noemden zij zichzelf ook wel Kritische Werkende Jongeren, omdat de organisatie geen banden meer had met de Katholieke kerk. In zijn boek beschrijft Jo Schoormans de geschiedenis van deze emancipatiebeweging. Het boek gaat ook over het Limburg van die tijd, een tijd waarin grote veranderingen plaatsvonden en die ongetwijfeld voor vele ouderen nog vers in het geheugen ligt.
Over de spreker:
Jo Schoormans (Eygelshoven 1956) komt uit een mijnwerkersfamilie en is historicus. Van zijn hand verschenen eerder onder meer:

Arbeidster in de wijngaard des Heren. De R.K. School voor Maatschappelijk Werk te Sittard in de jaren 1920-1940. (Eygelshoven 1984)
Duizend keer luisteren. Uit het leven van Wiel Meijs. (Meijs was een van de oprichters van Open Kerk. (Nuth 1987)
De Rooie Reus. Dirk de Vroome, strijder tegen onrecht 1925-1986. (Amsterdam 1995)
Geest van bevrijding. Henk Schram en zijn “zien, oordelen, handelen” 1919-1984. (Nijmegen 2000)
Samen de eeuwigheid in – Pa & ma (1927-2010). Deel 1: Pa, het verhaal van een mijnwerker. Deel 2: Ma, het verhaal van een huisvrouw. (Amsterdam 2011 en 2012)

Maurice Wiche, recensent klassieke muziek: De magie van het dirigeren
2025-12-07 11:00 - 13:00
Muziekliefhebbers opgelet! Op zondag 7 december a.s. komen jullie volledig aan je trekken! Dan laat Maurice Wiche, recensent klassieke muziek bij De Limburger en musicus, een aantal topdirigenten de revue passeren en voorziet hij hun werk van deskundig commentaar. Zo laat hij ons kennismaken met en genieten van de ‘magie’ van het dirigeren.
Wie wel eens kijkt naar het televisieprogramma ’Maestro’, krijgt al een beetje een beeld van het dirigentenvak. Ofschoon het er voor een buitenstaander wellicht eenvoudig uitziet, is dirigeren een bijzonder complexe kunst. Het is veel meer dan de maat slaan en zorgen dat de musici gelijktijdig beginnen en eindigen.
Magie
Als het klikt tussen dirigent en orkest, krijgt iedereen vleugels. Als het tegenzit, kan de dirigentenbok de meest eenzame plek op aarde zijn. Onzichtbare koordjes, dáárvan lijkt de rasdirigent zich te bedienen. Dat riekt naar magie. Waarin schuilt toch die onzichtbare kracht? Maurice Wiche bouwt zijn verhaal op rond diverse muziekfragmenten, waarbij de betreffende dirigent prominent in beeld komt. Mannelijke en vrouwelijke dirigenten, jong en oud. Er zal ook voldoende tijd zijn om met de aanwezigen in gesprek te gaan. Kortom: een muzikale ochtend die u niet wilt missen.
Over de spreker
Maurice Wiche (1968) studeerde aan de conservatoria in Maastricht, Luik en Zwolle. Hij is (klassiek) musicus, docent, muziekjournalist, jurylid bij muziekconcoursen en een veelgevraagd spreker over muziek. Daarnaast verzorgt hij luistercursussen op diverse plaatsen in Zuid-Limburg en muziekreizen. Een aantal van zijn korte, losstaande verhalen over klassieke muziek zijn gebundeld in het boek ‘Nootzaak’. Hij noemt zichtzelf een ‘promotor van muziek en álle kunsten’.
Als hij niet met zijn hoofd ‘in de noten’ zit, leest hij zware romans, schrijft hij absurde verhalen en maakt hij eigenaardige tekeningen. Hij woont in Geleen.

Lezing Luc Laudy: De mannen van Michelangelo
2025-12-14 11:00 - 13:00
Dit jaar vieren we de 550ste geboortedag van Michelangelo Buonarotti (1475-1564), een van de beroemdste kunstenaars uit de geschiedenis. Ter gelegenheid daarvan wijdt Teylers Museum in Haarlem van 15 oktober t/m 25 januari een bijzondere tentoonstelling aan zijn werk, getiteld ‘De mannen van Michelangelo’. Hierin staat de fascinatie van Michelangelo voor het mannelijk lichaam centraal. Dit is een internationale primeur: nooit eerder werd een tentoonstelling volledig gewijd aan dit onderwerp. Mooi moment dus om kunstkenner Luc Laudy uit te nodigen om ons wat meer te vertellen over deze kunstenaar en (de achtergronden van) zijn werk. Wellicht dat een aantal gasten daarna de smaak te pakken heeft en de tentoongestelde werken met eigen ogen gaat bekijken.
Michelangelo Buonarotti werd tijdens zijn leven al buitengewoon bewonderd. Zijn tijdgenoot Giorgio Vasari (1511-1574) gaf hem zelfs de bijnaam ‘il Divino’, (de Goddelijke). Vasari vindt bij Michelangelo het bewijs dat ‘disegno’ (het ontwerpproces) aan de basis ligt van zijn uiteindelijke werken. Daarmee werd in de Renaissance het creatieve proces, het bedenken van kunst, misschien wel belangrijker werd dan het maken ervan. Kunde werd in de Renaissance kunst: de Artes Liberales versus de Artes Mechanicae. Michelangelo was een echte renaissance-kunstenaar; hij was zowel architect als schilder, beeldhouwer en dichter. Vasari omschreef Michelangelo’s werk destijds als ‘het hoogst haalbare’ in de kunst.
De tentoonstelling ‘De mannen van Michelangelo’ bekijkt het mannelijk lichaam in het werk van de kunstenaar van alle kanten: van de invloed van zijn voorgangers en de klassieke oudheid tot zijn grote kennis van de anatomie en het gebruik van mannelijke modellen. In bijna al zijn kunstwerken speelt het mannenlichaam een rol, veelal naakt, gespierd en in een spannende houding. In Michelangelo’s tijd was zijn kunst revolutionair en in de loop van de geschiedenis werd zijn werk regelmatig als controversieel beschouwd. Meer informatie over de tentoonstelling is te vinden op www.teylersmuseum.nl
In zijn lezing zal Luc Laudy ook de relatie tussen de geëxposeerde werken in Haarlem en de uiteindelijke uitgevoerde werken bespreken.
Over de spreker
Luc Laudy (1949) kwam als zoon van beeldend kunstenaar Eugene Laudy al vroeg in aanraking met de beeldende kunsten. Hij was bijna 40 jaar werkzaam in het onderwijs, onder meer als docent ‘kunsteducatie’ aan Fontys Lerarenopleiding Sittard en de Lerarenopleiding aan de Academie voor Beeldende Kunsten in Maastricht. Hij verzorgde binnen- en buitenlandse excursies naar exposities en reizen naar de belangrijke kunststeden in Italië. Sinds zijn pensionering geeft hij lezingen op het gebied van kunst en cultuur. Voor de Vrije Academie Amsterdam verzorgt hij cursussen over kunst en architectuur op diverse lesplaatsen in Limburg.

Presentatie Annemiek Mommers is wegens verwachte weersomstandigheden verplaatst naar 22 februari 2026
2026-01-11 11:00 - 13:00
De onvoorspelbare weersomstandigheden en het daarmee samenhangend geringe aantal aanmeldingen heeft Podium Babel doen besluiten de presentatie van Annemiek Mommers te verplaatsen naar 22 februari aanstaande. U kunt zich (opnieuw) aanmelden via deze website.
We hopen dat we u dan mogen verwelkomen!

Marleen van Rijnsbergen & Geert Gabriëls: Van trend naar trash: de keerzijde van fast fashion
2026-01-25 11:00 - 13:00
Fast fashion is overal. Kleding wordt sneller en goedkoper geproduceerd dan ooit, trends volgen elkaar in hoog tempo op en een T-shirt kost soms minder dan een kop koffie. Maar, achter die lage prijs gaat een complexe werkelijkheid schuil. In deze lezing neemt Marleen van Rijnsbergen, voormalig directeur van Kledingbank Limburg, het publiek mee in de wereld achter fast fashion. Vanuit haar ruime praktijkervaring verkent zij de maatschappelijke, ecologische en menselijke gevolgen van ons huidige kledingsysteem. Wat gebeurt er met kleding nadat wij die afdanken? Wie betaalt uiteindelijk de echte prijs van goedkope mode? En welke alternatieven dienen zich aan? Geert Gabriëls, tot voor kort tweede kamerlid voor PvdA/Groen Links en woordvoerder circulaire economie, zal ingaan op de politieke kant van dit vraagstuk. Wat kan de politiek doen om ervoor te zorgen dan we met zijn allen vaker maatschappelijk verantwoorde en duurzame keuzes maken?
De lezing nodigt uit tot reflectie en gesprek: over ons eigen koopgedrag, over solidariteit en duurzaamheid, en over de vraag hoe we kunnen bewegen richting een eerlijker en toekomstbestendiger textielsysteem.
Over de sprekers
Marleen van Rijnsbergen studeerde Creatieve therapie aan Zuyd Hogeschool. Van 2011 tot 2015 was zij lid van de Provinciale Staten van Limburg en later Gedeputeerde Werk & Welzijn. Daarna werkte ze o.a. als coach in het Jongerenwijkteam in Sittard. Van 2021 tot 2025 was zij directeur van Kledingbank Limburg. Sinds 2024 is zij lid van de programmacommissie van Podium Babel. Op dit moment is zij programmaleider van Cubiss, een organisatie die bibliotheken in Brabant en Limburg ondersteunt bij het vervullen van hun maatschappelijk taak.
Geert Gabriëls studeerde aardwetenschappen aan de Universiteit van Utrecht en werkte als docent in het hoger onderwijs. Van 2014 tot 2021 was hij wethouder in Weert, daarna gedeputeerde van de provincie Limburg. Van 2023 tot 2025 was hij lid van de Tweede Kamer voor PvdA/GroenLinks.

Boekpresentatie/interview Annemiek Mommers: De dag dat ik de nacht inliep
2026-02-22 11:00 - 13:00
Annemiek Mommers, bij velen van u wellicht bekend als fotografe van De Limburger, maakt naast haar (journalistieke) werk in opdracht ook vrij werk. De laatste jaren verschijnen er in haar oeuvre steeds vaker foto’s van de natuur. Haar meest recente boek, De dag dat ik de nacht in liep (2025), is het resultaat van haar nieuwsgierigheid en verwondering over wat ze tijdens haar dwaaltochten tegenkomt. In de presentatie zal Annemiek foto’s laten zien uit haar nacht-boek. Ook zullen er fragmenten worden afgespeeld uit het radioprogramma Vroege Vogels, waarin een reporter met Annemiek het nachtelijke bos bezoekt. Naast de presentatie wordt Annemiek geïnterviewd door Bart Jan de Graaf.
Is Annemiek Mommers een natuurfotografe geworden? Nee, dat niet. De foto’s die zijn verschenen in haar eerste publicatie, De geheimen van de Piepert (2000) en haar meest recente boek, zijn foto’s die in grote mate samenvallen met haar persoonlijke betrokkenheid met de onderwerpen: wonderlijke verhalen over het natuurgebied uit haar jeugdjaren, de Piepert bij Eys, en de wandelingen die ze daar met haar vader maakte. Het resulteerde in een prachtig boek vol foto’s van mensen, dieren, planten en dingen die ze daar vond; in het water, tussen de struiken en in de bomen.
Haar nieuwe boek, De dag dat ik de nacht in liep (2025), is in zekere zin verwant met De Piepert. Het grote verschil met is dat de in dit boek afgedrukte foto’s bij nacht (en ontij?) zijn gemaakt. In haar eigen woorden: ‘Mijn verhaal speelt zich af in het donker. Wanneer niemand kijkt. Op een plek waar niemand is. In het bos. Nieuwsgierig naar de kleuren van de nacht, naar vreemde geluiden, naar de stem in mijn hoofd die mij wil weerhouden. Ik wil getuige zijn van een ongerept landschap, nog zonder herinneringen. Tijdens mijn wandelingen waan ik mij in een andere wereld. Ik ontdek dat je licht nodig hebt om het donker te kunnen zien.’
’s Nachts het bos in? Alleen? Als vrouw? Annemiek heeft al veel vragen moeten beantwoorden. Ja, ’s nachts het bos in, nee, niet alleen, maar met de bioloog Patrick van Veen, die het net als Annemiek spannend maar ook heel bijzonder vond. De angst voor het donker die ze als kind ervoer, maakte plaats voor fascinatie over hoe het bos ’s nachts tot leven komt en hoe zich daar een wereld openbaart die overdag niet zichtbaar is. Een wonderlijke wereld waarin de verbeelding de ruimte krijgt en die de waarnemer vervult met sprookjesachtige visioenen. De herinneringen eraan en de foto’s ervan tonen hoe Annemiek het ervoer: ‘Zodra ik er ben, is het alsof ik thuiskom. Het is een bijna-spirituele ervaring.’
In de presentatie en het interview erna zal Annemiek ingaan op de hernieuwde belangstelling voor – en het belang van! – het duister, zoals dat onder andere door schrijfster, theater en podcastmaakster Marjolijn van Heemstra wordt verteld en verbeeld. Misschien zorgen de projecten van Annemiek en Marjolijn wel voor een nieuw verbond met de schemer en de nacht …
Over de spreker
Annemiek Mommers studeerde fotografie aan de Hogeschool van Beeldende Kunsten , Muziek en Dans in Den Haag. Ze werkt al dertig jaar als fotograaf voor o.a. De Limburger. Daarnaast is ze po rtretfotograaf en (gast)docent Kunst en cultuurecucatie bij de Domeinen.
Link naar uitzending Vroege vogels met een item over De dag dat ik de nacht in liep: https://lnkd.in/ehTUNH_z

Casper Wits, sinoloog universiteit Leiden: Voorbij de westerse dominantie: de Chinese geopolitieke strategie, bezien vanuit Chinees perspectief
2026-03-05 19:30 - 21:30
Binnen de razendsnel kantelende wereldorde neemt China een steeds prominentere plek in. Het land is in korte tijd een voorloper geworden op vele terreinen. Maar, wat weten we eigenlijk van China? Hoe verhouden we ons tot dat land? We beschouwen China doorgaans alleen vanuit ons eigen, westerse perspectief. In deze lezing zal Casper Wits ons met een Chinese blik naar de wereld laten kijken en zo proberen de geopolitieke strategie van de Chinese leiders te doorgronden.
Wat er in de regio Oost-Azië gebeurt – denk aan een mogelijke oorlog rondom Taiwan of in de Zuid-Chinese Zee of een China dat ons wellicht op technologisch gebied voorbij streeft- zal in de toekomst steeds meer invloed hebben op ons leven in Europa. China bereidt zich voor op een wereld zonder westerse dominantie. Sterker nog: in Beijing gaat men er al van uit dat dat tijdperk bijna voorbij is, waarschuwt Casper Wits. Zodra dat gebeurt, staat China klaar om de macht over te nemen.
Tegelijkertijd kan China ook als voorbeeld dienen. Het land is in korte tijd een voorloper geworden in internetapparatuur, stekkerauto’s en milieutechnologie, en zet vol in op technologieën van de toekomst, zoals quantum, kernfusie en synthetische biologie. Voor Nederland en Europa liggen er behalve risico’s dus ook wel degelijk grote kansen voor samenwerking.
Over de spreker:
Casper Wits is sinoloog en japanoloog aan de Universiteit Leiden en geopolitiek analist voor het Haagsch Instituut GeopolitiekNu. Zijn onderzoek richt zich op de buitenlandse politiek van China, Japan en Taiwan en de relaties van de EU met deze regio. Eerder was hij werkzaam aan de universiteiten van Cambridge en Tübingen. In Leiden heeft hij een speciale cursus opgezet over de groeiende invloed van autoritaire staten binnen het internationale systeem. Ook mengt hij zich regelmatig op in het publieke debat (o.a. op radio en TV) over geopolitiek, EU-China-relaties en de dreiging van autoritaire staten.

Henk Bosch, sustainability consultant: Duurzaamheid: hoe meet je dat?
2026-03-22 11:00 - 13:00
Hoe duurzaam is het echt? Vraagt u zich dat ook wel eens af als er in een reclamespotje of een krantenbericht een bewering voorbijkomt over de duurzaamheid van een nieuw proces of een nieuw product? Het is tegenwoordig een handige marketingtruc om je product als ‘duurzaam’ aan te prijzen, maar hoe kun je aannemelijk maken dat iets écht duurzaam is? Op zondag 22 maart a.s. licht Henk Bosch aan de hand van een aantal praktijkvoorbeelden toe hoe duurzaamheid professioneel gemeten wordt. En natuurlijk is er ook veel ruimte voor vragen over kwesties die u bezighouden.
Je ziet ze regelmatig voorbijkomen. UItspraken als: ‘Duurzaam want ……. ‘ Hier kun je dan van alles invullen: plantaardig, lokaal geproduceerd, geen palmolie, zero emission, biobased, recyclebaar of gerecycled, en ga zo maar door. Als het goed is, wordt u dan waakzaam, want het leven is niet zo eenvoudig, en moderne productieprocessen al helemaal niet. Al sinds 1990 proberen wetenschappers methoden te ontwikkelen om het begrip duurzaamheid objectief te maken en te meten.
In zijn presentatie zal Henk Bosch drie onderwerpen wat verder uitdiepen. Het eerste is de productie van varkensvlees. Niet geheel toevallig want hij groeide op op een varkensboerderij. Het tweede onderwerp is fermentatie, de industriële productie van stoffen en materialen met micro organismen. Ook dat is niet toevallig. Henk werkte bij DSM en gedurende de periode dat hij er actief was, ontwikkelde DSM zich sterk in die richting. Het derde onderwerp is bioplastics, eigenlijk een verbijzondering van onderwerp twee. DSM was groot in de productie van plastics en moest zich voorbereiden op een transitie van fossiel naar biobased. Na de pauze is er ruimte voor het bespreken van andere heikele kwesties die de samenleving (en u in het bijzonder) bezig houden.
Over de spreker
Henk Bosch (1960) is chemisch technoloog en kwam in 1989 naar Limburg om voor DSM te werken. Al vanaf zijn vroegste jeugd wilde hij weten hoe dingen werken. Later wilde hij ook leren voorspellen hoe processen zich afspelen. Die interesse was en is gekoppeld aan een passie om technologie te gebruiken voor het creëren van een duurzame samenleving. Vanaf 2007 combineert hij beide interesses in het toepassen van Life Cycle Assessment (LCA) voor het berekenen van de milieueffecten van producten en processen. Tot 2020 deed hij dat in loondienst en daarna als onafhankelijk consultant. Hij heeft LCA toegepast op de meest uiteenlopende producten. In zijn vrije tijd houdt hij zich graag bezig met wielrennen, puzzelen en filosofie.

Hans Boutellier: Polarisatie? Van verzuiling naar verbubbeling
2026-04-12 11:00 - 13:00
De samenleving staat onder hoogspanning, zo lijkt het wel. Geopolitiek, technologisch, sociaal – er is van alles aan de hand. De tegenstellingen lijken toe te nemen: polarisatie! Maar wat betekent dat eigenlijk en waarom valt dat woord zo vaak? In zijn lezing gaat Hans Boutellier in op de actuele context van polarisatie en hoe we ermee om kunnen gaan. Na vele decennia van individualisering lijkt er weer een groeiend verlangen naar gemeenschapsvorming, wel vaak met venijnige kanten. Hoe kunnen we oog houden voor elkaar? De spreker gaat er graag over in gesprek.
Over de spreker:
Hans Boutellier is bijzonder hoogleraar Polarisatie en veerkracht aan de Vrije Universiteit Amsterdam. Hij is gespecialiseerd in vraagstukken van publieke moraal, veiligheid en sociale verhoudingen. Hij was directeur van het Verwey-Jonker Instituut en schreef honderden publicaties, zowel wetenschappelijk, beleidsgericht als populair. Onlangs publiceerde hij De neo-tribale revolte. Over vijandschap en solidariteit in een nieuw tijdperk (Van Gennep, 2025), waarin hij de polarisatie in de samenleving onder de loep neemt.

Stefanie Steinhauer-Ramachers: Trots op je taal: over het Limburgs en (het voordeel van) meertaligheid in het onderwijs
2026-04-26 11:00 - 13:00
In Nederlands Limburg spreken (of verstaan) veel mensen Limburgs. Of Maastrichts. Of iets dat op Venloos lijkt. En zo kunnen we nog wel even doorgaan. Wat is nou eigenlijk de status van dat ‘Limburgs’, wat zijn de ambities van de provincie op het gebied van onze taal en welke rol speelt het Hoes veur ’t Limburgs daarin? Dr. Stefanie Steinhauer-Ramachers komt erover vertellen.
Het Hoes veur ’t Limburgs (actief sinds 2023) is hét kennis- en expertisecentrum voor de Limburgse taal. Het is opgericht om het Limburgs als regionale taal te behouden. Het fungeert inmiddels als ‘een spin in het web’ binnen het Limburgse culturele en maatschappelijke veld. Het is een actieve pleitbezorger van meertaligheid en het gebruik van het Limburgs in alle domeinen van de samenleving. Het Hoes ontwikkelt o.a. (educatieve) producten over en in de Limburgse taal, voorziet instanties van advies over bijvoorbeeld taalbeleid en begeleidt hen ook bij de implementatie van beleid.
In haar presentatie geeft Stefanie aan wat de vertrekpunten zijn voor het beleid van het Hoes en licht ze de programmalijnen met name binnen kinderopvang en onderwijs toe. Ze legt uit waarom de focus vooral ligt op deze doelgroepen. Ook zal ze laten zien welke vruchten deze aanpak langzaam maar zeker afwerpt.
Over de spreker
Stefanie Steinhauer-Ramachers (Stein,1987) is sinds oktober 2024 wetenschappelijk programmaleider bij ’t Hoes veur ’t Limburgs (www.hoesveurtlimburgs.nl). Daarvoor werkte ze 13 jaar aan de Radboud Universiteit als docent, onderzoeker en lerarenopleider. Ze studeerde Duits en Taalwetenschappen en promoveerde in 2018 op een onderzoek naar de taalverwerving van kinderen in de omgeving van Roermond. Daarna besloot ze de overstap te maken naar haar huidige functie. Met één voet in de alledaagse praktijk van taalgebruik binnen onze provincie en één voet in de wetenschap zet zij zich samen met haar collega’s in voor het normaliseren en stimuleren van het Limburgs. Op naar een provincie waarin meertaligheid – inclusief het Limburgs – als kracht wordt gezien!

Lof der sociale zotheid: boekpresentatie Govert Derix
2026-05-03 11:00 - 13:00
nadere informatie volgt

prof. Georgi Verbeeck: De rol van Duitsland in de actuele geopolitieke verhoudingen
2026-05-31 11:00 - 13:00
Op zondag 31 mei a.s richten we bij Podium Babel de blik op ons buurland. Centraal staat de vraag of Duitsland een prominente rol kan en zal spelen bij de verdergaande Europese eenwording en – nog belangrijker – bij het mondiale vredesproces. Is dit land, dat door haar geschiedenis en strategische ligging vanaf het begin prominent drager is van de Europese samenwerking, in staat deze rol te vervullen, terwijl het ook intern kampt met de nodige problemen? Professor Georgi Verbeeck, hoogleraar Duitse Geschiedenis aan de KU Leuven, komt zijn visie met ons delen.
Rusland en Amerika, twee landen die decennialang de wereld domineerden, verliezen langzaam maar zeker hun vanzelfsprekende posities. Nostalgische agressie, in verschillende vormen, is het gevolg. Rusland richt zich nu (eerst) op Oekraïne, waardoor dit land, met de rest van Europa, in de beginfase van een hybride oorlog verkeert. De situatie in het Midden-Oosten dreigt te escaleren. In de VS herleeft het traditionele isolationisme; de ‘America First’- beweging uit de jaren dertig zet er opnieuw de toon. Het Atlantische vredesideaal is na tachtig jaar overboord gezet.
In deze totaal veranderde geopolitieke situatie is Europa genoodzaakt zichzelf opnieuw uit te vinden. Is een transitie van de EU tot een krachtig, zelfstandig machtsblok mogelijk? Is er genoeg cohesie tussen de lidstaten om tot een steekhoudende politieke en militair-strategische samenwerking te komen? Welke rol kan Duitsland hierbij spelen? Kan het land zorgen voor nieuwe impulsen aan de samenwerking in de EU en een doorslaggevende bijdrage leveren aan de wereldvrede? Ook intern liggen er immers de nodige uitdagingen. De traditionele maakindustrie kan met moeite opboksen tegen de internationale concurrentie, terwijl de energiesector een fundamentele transitie doormaakt. Ondertussen bedreigen steeds sterker wordende populistische krachten de ontwikkeling van een krachtige en consistente lijn in de Duitse politiek.
Genoeg vragen kortom en dus interessant om het vizier te richten op Duitsland en de enorme uitdagingen waarmee dit land zich de komende jaren geconfronteerd ziet.
Over de spreker:
Georgi Verbeeck is Hoogleraar Duitse Geschiedenis aan de KU Leuven en Universitair Hoofddocent Moderne Geschiedenis en Politieke Cultuur aan de Universiteit Maastricht. In zijn werk richt Verbeeck zich speciaal op de moderne en hedendaagse geschiedenis van Duitsland, op herinneringscultuur en de verwerking van het verleden na oorlog en geweld. Ook houdt hij zich bezig met de geschiedenis en politiek van Zuid-Afrika.
